aktualności :
Wydział Kultury, Turystyki i Promocji
ROOT» Kategoria: Aktualności Starostwa
Opublikowano: 03 wrzesień 2019 Odsłony: 505

Małopolskie Westerplatte - to określenie kilkukrotnie pojawiło się w wystąpieniach osób przemawiających pod pomnikiem poległych na Wysokiej. W niedzielę odbyły się tam uroczystości rocznicowe upamiętniające tragiczne wydarzenia z 1939 roku. 1 września, osiemdziesiąt lat temu, do Polski wdarły się od południa niemieckie oddziały ze zgrupowania pancernego 14 armii. Na pierwszy punkt oporu na jaki trafiły, po przekroczeniu granicy na Orawie, była miejscowość Wysoka. W dniach 1-2 września rozegrała się na tych ziemiach jedna z największych na froncie południowym bitew początkowej fazy kampanii wrześniowej.

Polskie jednostki pod dowództwem pułkownika Stanisława Maczka, dzielnie wspierane przez bohaterskich mieszkańców Wysokiej, stoczyły wówczas ciężkie boje z niemieckim agresorem. Pomimo przygniatającej przewagi sił przeciwnika zdołano utrzymać pozycje obronne na tyle długo, aby uniemożliwić oskrzydlenie głównych sił Armii Kraków. W walkach, które dostarczyły wielu przykładów bohaterstwa Polaków zginęło 55 polskich żołnierzy i 3 mieszkańców wsi. W odwecie za zdecydowany opór i walkę Niemcy całkowicie spalili Wysoką (łącznie 148 zabudowań), a wieś uznali za „bandycką”. Po wojnie, w 1946 roku, w uznaniu za bohaterstwo mieszkańców Wysoka została odznaczona Orderem Krzyża Grunwaldu.
Tegoroczne uroczystości rocznicowe tradycyjnie już rozpoczęły się przemarszem przybyłych delegacji i osób spod budynku remizy OSP do kościoła w Wysokiej. Mszę św. za obrońców Ojczyzny odprawił biskup Damian Muskus, a w celebrze towarzyszyli mu m.in. dziekan jordanowski ks. Stefan Stypuła i proboszcz parafii na Wysokiej ks. Jan Mędrzak. Po uroczystej mszy św. zgromadzeni wraz z pocztami sztandarowymi, prowadzeni przez orkiestrę OSP z Łętowni, udali się na cmentarz wojskowy, gdzie odbyły się główne obchody. Tam, pod pomnikiem, po modlitwie za ofiary wrześniowej bitwy, odczytany został przez ppor. Jakuba Lisiewskiego Apel Pamięci, a kompania honorowa 10. Brygady Kawalerii Pancernej im. gen. Stanisława Maczka salwą uczciła pamięć poległych. Do przybyłych na uroczystości rocznicowe, licznie zgromadzonych na cmentarzu wojskowym, okolicznościowe przemówienia wygłosili: wójt gminy Jordanów Artur Kudzia, senator RP Andrzej Pająk, posłowie na Sejm RP Sławomir Hajos i Józef Brynkus, Roman Duda, starosta suski Józef Bałos. Duże wrażenie na zebranych wywarło wystąpienie gościa honorowego uroczystości profesora Andrzeja Maczka - syna gen. Stanisława Maczka, który na Wysoką przybył wraz z wnuczką generała Karoliną Maczek-Skillen. Pełne odniesień historycznych było też wystąpienie Joanny Wielgat – córki por. Mariana Plichty, dowódcy 2 plutonu 1 szwadronu w dywizjonie przeciwpancernym 10 Brygady Kawalerii, która zabrała głos w imieniu obecnych na uroczystości: Anny Maciejowskiej-Chmielowskiej - córki podpułkownika Jana Maciejowskiego, dowódcy 10 Pułku Strzelców Konnych, Jolanta Mróz - żony bratanka porucznika Mroza, Andrzeja Rozwadowskiego z Kanady - syna podporucznika Wiktora Jordan-Rozwadowskiego - dowódcy 1 plutonu 1 szwadronu w dywizjonie przeciwpancernym 10 Brygady Kawalerii, Stanisława Dziuby - bratanka kaprala Franciszka Dziuby, żołnierza dywizjonu przeciwpancernego 10 Brygady Kawalerii, poległego w Wysokiej, Mike’a Kiersa - syna rotmistrza Wiesława Leliwy-Kiersza, dowódcy szwadronu w dywizjonie przeciwpancernym. Głos zabrali również James Jurczyk - prezes Beskidzkiego Stowarzyszenia Maczkowców oraz ppor. Bartłomiej Czech-Kosiński ze Szwadronu Toporzysko.

Na zakończenie tej części obchodów, którą poprowadził Przewodniczący Rady Gminy Jordanów Daniel Mirek, do zebranych zwrócił się o. Andrzej Szczypta z zakonu bernardynów, syn mieszkańca Wysokiej, uwięzionego po obronie wsi w niemieckim obozie, w którym przeżył niemal 6 lat. Wśród wielu ważnych wątków jego wystąpienia chyba najgłośniej wybrzmiał apel skierowany do władz państwowych i samorządowych o jeszcze lepsze upamiętnienie bitwy o Wysoką i nadanie właściwej rangi tym historycznym wydarzeniom.

Po tych wystąpieniach oficjalne delegacje: m.in. przedstawicieli Parlamentu, władz powiatowych i gminnych, Instytutu Pamięci Narodowej, kombatantów, wojska polskiego, policji, straży, szkół, harcerzy, Nadleśnictwa z Myślenic i kilku stowarzyszeń, złożyły wieńce i wiązanki kwiatów pod pomnikiem obrońców Wysokiej. W imieniu Zarządu i Rady Powiatu Suskiego wieniec złożyli: starosta Józef Bałos, przewodniczący rady powiatu Ryszard Hadka i wicestarosta Zbigniew Hutniczak. Zwieńczeniem uroczystości były pokazy wyszkolenia kawaleryjskiego w wykonaniu Szwadronu Toporzysko, po których mało miejsce spotkanie uczestników przy tradycyjnej wojskowej grochówce.

Jako wydarzenia towarzyszące przygotowane zostały: w Wysokiej – wystawa „Wrzesień 1939” (IPN oddział w Krakowie) oraz w Spytkowicach – wystawa „Myśl techniczna – uzbrojenie II wojny światowej”.

Głównym organizatorem uroczystości objętych patronatem Starosty Suskiego i Wójta Gminy Jordanów oraz patronatem honorowym Wojewody Małopolskiego i Instytutu Pamięci Narodowej był Gminny Ośrodek Kultury, Sportu i Promocji w Jordanowie.

foto: Janusz Kociołek



Jesteś tutaj:   Strona główna Archiwum aktualnościWysoka - 80. rocznica wybuchu II wojny światowej
Zobacz również

klim

 

 

 

Starostwo Powiatowe w Suchej Beskidzkiej posiada certyfikat Systemu Zarządzania Jakością wg normy ISO 9001:2008